Tối ngày 27/03/2026 (nhằm ngày 09/02 năm Bính Ngọ), trong khuôn khổ chương trình tu học ngày thứ tư của khóa tu xuất sĩ tại chùa Vạn Phúc (xã Sóc Sơn, thành phố Hà Nội), Lễ truyền đăng – trao truyền ánh sáng chính pháp cho Tăng Ni giảng sinh lớp Cao cấp Giảng sư khu vực phía Bắc khóa I, II, III khu vực phía Bắc đã trang nghiêm diễn ra. Đây là giây phút thiêng liêng đánh dấu sự tiếp nối ánh sáng từ bi và trí tuệ từ Đức Thế Tôn trao truyền đến chư vị lịch đại Tổ sư, chư tôn túc Tăng già đến thế hệ hậu lai trên con đường hoằng dương chính pháp, lợi lạc quần sinh.
Tham dự và chứng minh buổi lễ có: Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm – Phó Chủ tịch HĐTS, Trưởng Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; Hòa thượng Thích Minh Thiện – Ủy viên HĐTS, Phó trưởng Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; Thượng tọa Thích Minh Nhẫn – UVTK HĐTS, Phó chánh Văn phòng 2 TW, Phó trưởng ban kiêm Chánh thư ký Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; Thượng tọa Thích Phước Nghiêm – UVTT HĐTS, Phó trưởng Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; Thượng tọa Thích Chiếu Tuệ – UV HĐTS, Phó trưởng Ban thường trực Ban Hoằng pháp TW GHPGVN, Trưởng Ban điều hành lớp Đào tạo Cao cấp Giảng Sư khu vực phía Bắc; Thượng tọa Thích Viên Trí – Uỷ viên HĐTS, Phó Trưởng ban, Chánh Thư ký Ban Giáo dục Phật giáo TW GHPGVN; Thượng tọa Thích Tâm Thuần – Phó trưởng Ban Hoằng pháp TW GHPGVN; cùng chư tôn đức Ban Hoằng pháp TW GHPGVN, Ban điều hành – Văn phòng Lớp Đào tạo Cao cấp Giảng sư khu vực phía Bắc. Đặc biệt lễ truyền đăng còn có sự hiện diện của 36 quý Tăng Ni giảng sư khóa I, 61 giảng sinh khóa II và các giảng sinh khóa III.
Mở đầu buổi lễ, chư tôn đức đã niêm hương bạch Phật. Trong không gian lắng đọng, đại chúng nhất tâm hướng về Tam bảo, lắng nghe lời xưng tán Phật – Pháp – Tăng, khơi dậy niềm kính tín và chí nguyện tu học nơi mỗi hành giả.
Điểm nhấn của buổi lễ là nghi thức thỉnh đăng và truyền đăng. Trong giây phút thiêng liêng, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm đã thành kính thỉnh ngọn đèn từ trước tôn tượng chư Phật, chư Tổ, rồi lần lượt trao truyền đến chư tôn đức. Ngọn đèn ấy không chỉ là ánh sáng hữu hình, mà còn biểu trưng cho trí tuệ và từ bi – cốt lõi của con đường giác ngộ.
Theo dòng lịch sử tâm linh, ánh sáng này được khởi nguyên từ đức Nhiên Đăng Cổ Phật, tiếp nối đến Đức Bản Sư Thích Ca Mâu Ni và chư vị Tổ sư qua các thời đại. Đó là dòng chảy bất tận của Chính pháp – không gián đoạn, không suy giảm, chỉ chuyển trao qua những trái tim tỉnh thức. Tại giảng đường Bát Nhã chùa Vạn Phúc, ngọn đèn ấy một lần nữa được thắp sáng, như một lời nhắc nhở sâu sắc về trách nhiệm kế thừa và hoằng dương Phật pháp.
Đối với Tăng Ni giảng sinh, lễ truyền đăng không đơn thuần là một nghi thức, mà là sự xác chứng cho một hành trình tu học bền bỉ. Với tâm Bồ-đề kiên cố, các giảng sinh đã không ngừng tinh tấn, vượt qua thử thách để tích lũy tri thức và chuyển hóa nội tâm. Từ những bài học giáo lý đến kinh nghiệm thực tiễn, tất cả đã trở thành hành trang quý báu, chuẩn bị cho sứ mệnh “tác Như Lai sứ, hành Như Lai sự”.
Trong thời khắc ấy, từng hàng Tăng Ni trang nghiêm tiến lên pháp tòa, chí thành đỉnh lễ và cung kính tiếp nhận ánh đèn từ chư tôn đức. Ngọn đèn được trao không chỉ đánh dấu sự trưởng thành trong học tập và tu tập, mà còn nhắc nhở về trách nhiệm lớn lao: giữ gìn ánh sáng Chính pháp, đem giáo lý từ bi và trí tuệ vào cuộc đời, làm lợi lạc hữu tình.
Ban lời sách tấn, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm tán thán lễ truyền đăng là sự kiện trang nghiêm hi hữu ở tại cơ sở đào tạo Cao cấp Giảng sư khu vực phía Bắc – chùa Vạn Phúc. Hòa thượng tán thán công tác tổ chức của Thượng tọa Thích Chiếu Tuệ – Trụ trì chùa và chư tôn đức trong Ban tổ chức đã mang nghi lễ truyền đăng vào buổi lễ hôm nay để chuẩn bị cho chương trình trao bằng Tốt nghiệp khóa II, Khai giảng khóa III của Lớp đào tạo Cao cấp Giảng sư phía Bắc. Đây là một nghi lễ cần nhân rộng, một hình thức cần hoằng truyền; vì hoằng pháp không chỉ nói giáo pháp mà phải từ ba phương diện: thân giáo, khẩu giáo, y giáo. Trong 3 phương pháp này, “thân giáo” đang được thực hiện – cũng để truyền trao cho đại chúng. Người giảng sư đầu tiên phải trang bị cho mình hình thức bên ngoài là thân giáo, trong là tâm giáo, lúc đó mới xuất hiện khẩu giáo.
Hòa thượng nhấn mạnh một vị Sư lên pháp tòa, muốn người khác nghe được pháp thì đầu tiên trong thân giáo phải hiện sự uy nghi. Tổ đã dạy “hữu uy khả úy”, “hữu nghi khả kính” – Khi có oai nghi thì làm cho người khác khâm phục, khi giữ phép tắc đạo hạnh thì làm cho người khác kính nể. Giáo pháp của Phật bắt đầu tuyên khởi từ giọng tiếng, từ trong tâm ta. Vì vậy, hình tướng chư Phật – mặc dù theo Kinh Kim Cang không có chấp tướng; nhưng còn trong dòng sinh tử, ta vẫn phải hiện ra một tướng “Chúng sinh quán kiến chủng chủng thân/ Nhất thiết khổ nạn giai tiêu diệt”. Đó là nhìn thấy hình tướng vị sư mà người ta vơi bớt khổ đau, tâm trở nên hoan hỉ hơn – Đó chính là thân giáo.
Khi “thân giáo” trang nghiêm thì người đệ tử Phật cần giữ được “ý giáo” thanh tịnh, luôn phải nhớ mình là Thầy Tỳ kheo. “Tỳ kheo” được dịch từ Bhikṣu (Hán tự dịch là Bật sô), trong đó Bật sô là một loại cỏ thơm, vươn lên mọi khó khăn. Bởi vậy, là một vị Tỳ kheo, tâm lúc nào cũng trong sáng, tâm niệm là hoằng truyền chính pháp. Thuyết pháp là hoằng truyền tâm niệm của mười phương chư Phật, vì vậy chúng ta mới là sứ giả Như Lai.
Từ thân giáo, ý giáo thanh tịnh như vậy; Phật pháp trong tâm cứ vô tận truyền ra. Hòa thượng cũng chia sẻ những kinh nghiệm thực tiễn trong quá trình hoằng pháp, nhấn mạnh rằng giáo hóa chân thật phải bắt đầu từ sự tu tập nội tại, rồi mới lan tỏa ra bên ngoài. Ba phương diện giáo hóa ấy cũng tương ứng với ý nghĩa quy y Tam bảo: nương tựa Phật nơi thân, nương tựa Pháp nơi lời nói, nương tựa Tăng nơi đời sống thanh tịnh hòa hợp.
Nói về ý nghĩa của lễ truyền đăng, Hòa thượng khẳng định: ngọn đèn được thắp sáng hôm nay chính là biểu tượng của ánh sáng chính pháp – ánh sáng của trí tuệ, ví như mặt trời xua tan vô minh si ám. Tại Tổ đường các tự viện thường khắc những câu như “tuệ đăng viễn chiếu”, “truyền đăng tục diệm”, trong đó chữ “đăng” luôn ở vị trí trung tâm, biểu thị cho sự tiếp nối không gián đoạn. Ngọn đèn được thỉnh từ bàn thờ chư Phật chính là biểu trưng cho khoảnh khắc Đức Thế Tôn thành đạo dưới cội Bồ-đề, chứng đắc Vô thượng Chính đẳng Chính giác, và từ đó ánh sáng ấy được trao truyền qua các thế hệ cho đến hôm nay.
Ngọn đèn hôm nay, tuy là ánh sáng hữu hình, nhưng mang trong nó chân lý vô hình: đó là sự trường tồn của chính pháp. Mượn ngọn đèn giả để hiển bày chân lý thật rằng Phật pháp không bao giờ đoạn diệt, mà luôn được tiếp nối qua tâm nguyện và hành trì của những người con Phật. Chư Phật đã làm, chư Tổ đã làm, chư vị tiền bối đã và đang làm – thì thế hệ hôm nay phải tiếp tục làm, và làm cho ngọn đèn ấy sáng mãi không dừng.
Hòa thượng xúc động chia sẻ rằng ngọn đèn ấy còn là biểu tượng của tâm huyết hoằng pháp. Từ chư Tổ truyền xuống, đến thế hệ hiện tại, rồi tiếp tục trao lại cho hậu lai – đó là dòng chảy liên tục của chí nguyện độ sinh. Dù ánh sáng của mỗi ngọn đèn có thể nhỏ bé, nhưng khi được thắp lên trong đêm tối, nó có thể xua tan bóng tối; và khi được trao truyền, ánh sáng ấy không hề suy giảm, mà ngày càng lan rộng.
Bên cạnh đó, Hòa thượng cũng nhắc nhở về đặc trưng của Phật giáo Việt Nam là tinh thần nhập thế. Người dân, đặc biệt ở miền Bắc, đặt nặng niềm tin thông qua tín ngưỡng; vì vậy, người hoằng pháp cần tạo dựng được “khí thiêng” – tức là năng lượng thanh tịnh, trang nghiêm để cảm hóa lòng người. Lễ truyền đăng hôm nay, theo lời Hòa thượng, là một trải nghiệm đặc biệt, khi từng nghi thức từ xướng kệ, thỉnh chuông đến truyền đăng đều được thực hiện trong sự trang nghiêm mà vẫn ấm áp tình pháp lữ. Dù chư tôn đức từ ba miền có thể hành trì những pháp môn khác nhau, nhưng tất cả đều hội tụ nơi một tâm nguyện chung: hoằng truyền chính pháp, lợi lạc quần sinh.
Khép lại lời sách tấn, Hòa thượng nhấn mạnh ý nghĩa cốt lõi của truyền đăng: không chỉ là “đăng truyền đăng”, mà còn là “tâm truyền tâm, nguyện truyền nguyện”. Chỉ khi nào người tiếp nhận thực sự sống được với ánh sáng ấy trong tự tâm, thì mới xứng đáng là người kế thừa sự nghiệp của chư Phật và chư Tổ, với chí nguyện “hoằng pháp vi gia vụ, lợi sinh vi bản hoài”. Tùy theo căn cơ của chúng sinh, việc thuyết pháp có thể diễn ra ở mọi nơi, mọi lúc; nhưng điều quan trọng là người giảng sư phải luôn giữ tâm khiêm cung, tinh tấn học hỏi, ghi nhớ lời dạy “duy tuệ thị nghiệp” – lấy trí tuệ làm sự nghiệp.
Hòa thượng cũng một lần nữa tán thán công đức tổ chức khóa tu và tâm huyết gìn giữ truyền thống của Thượng tọa Thích Chiếu Tuệ, tạo nên môi trường để Tăng Ni học hỏi, trao đổi kinh nghiệm và gắn kết tình pháp lữ. Đồng thời, Hòa thượng gửi lời tri ân đến chư tôn đức Ban Hoằng pháp Trung ương đã trở về đây chung tay xây dựng mô hình đào tạo Tăng tài tiêu biểu.
Hoà thượng cầu chúc đại chúng trong năm Bính Ngọ thân tâm thường an lạc, chính pháp được lan tỏa rộng khắp; các giảng sư đã tốt nghiệp luôn giữ gìn ngọn đèn đã nhận, làm cho ánh sáng ấy không bao giờ tắt; các giảng sinh khóa mới giữ vững chí nguyện tu học, an trú trong từng bước đường hành đạo.
Những lời sách tấn và kinh nghiệm quý báu ấy chính là hành trang tâm linh vững chắc cho thế hệ Tăng Ni trẻ. Trong giây phút trang nghiêm, các tân giảng sư nâng cao ngọn đèn chính pháp, đồng thanh phát nguyện Tứ hoằng thệ nguyện, khẳng định chí nguyện độ sinh rộng lớn và con đường phụng sự không giới hạn.
Buổi lễ khép lại trong không gian thanh tịnh và trang nghiêm, ánh sáng của những ngọn đèn chính pháp vẫn lung linh lan tỏa, như biểu trưng cho dòng mạch tuệ giác không gián đoạn từ quá khứ đến hiện tại và hướng đến tương lai. Lễ truyền đăng không chỉ là nghi thức thiêng liêng, mà còn là lời nhắc nhở sâu sắc về trách nhiệm và sứ mệnh của người con Phật trên hành trình kế thừa và tiếp nối mạng mạch Như Lai. Từ đây, mỗi Tăng Ni giảng sinh mang trên mình ngọn đuốc chính pháp, nguyện đem ánh sáng từ bi và trí tuệ soi sáng tự thân, đồng thời lan tỏa đến muôn nơi, góp phần làm lợi lạc quần sinh.
Thực hiện: Diệu Tường, Thanh Hòa, Quang Phước
